Aileler İçin Yaşlı Bakım Araçları

Hangi aracı önce kullanmalısınız?

Aile görüşmesine sağlık durumu, gündüz desteği, bütçe ve kurum ziyareti gibi birden çok konu girebilir. Önce çözmek istediğiniz soruyu seçin. Hangi saatlerde yardıma ihtiyaç duyulduğunu bilmiyorsanız bakım ihtiyacı testinden başlayın. Bakım planı belli ve iki seçeneğin giderleri elinizdeyse hesaplayıcıya geçin. Kurumu görmeye gidecekseniz kontrol listesini yakınınızla birlikte işaretleyin veya yazdırın.

Üç aracı aynı gün kullanmanız gerekmez. Bir haftalık gözlemden sonra testi yanıtlamak daha somut sonuç verir. Hesaplamada sözlü duyduğunuz yaklaşık tutar yerine yazılı teklifi bekleyebilirsiniz. Bir ziyaretten sonra kontrol listesindeki boş kalan maddeler, ikinci görüşmenin gündemini oluşturabilir.

Bakım ihtiyacı testine nasıl hazırlanılır?

Son iki haftadan iki gün seçin. Birinin işlerin rahat yürüdüğü, diğerinin yardıma daha çok ihtiyaç duyulduğu bir gün olması işe yarar. Yeme, tuvalet, yataktan kalkma, ilaç hatırlatma, gece gözetimi ve yardım çağırabilme gibi konularda hangi işin tek başına, sözlü hatırlatmayla veya fiziksel destekle yapıldığını not edin. Aile üyeleri yakınınızı farklı saatlerde görüyorsa notları birleştirin.

Testi mümkün olduğunda yakınınızla birlikte yanıtlayın. Bir aile üyesi “her gün yardım gerekiyor” derken yakının yalnızca akşamları desteğe ihtiyaç duyduğunu söyleyebilir. Sıklık konusunda anlaşamazsanız hangi olayı kastettiğinizi karşılaştırın. Sonucu görüşmeye götüreceğiniz bir başlangıç olarak kullanın. Klinik değerlendirme, tanı veya bir kuruma kabul kararı için sağlık ve sosyal hizmet ekibiyle görüşün.

Testin üç sonucu ne işe yarar?

• Evde bakım yeterli olabilir. Hangi görevin aile içinde paylaşılabildiğini, destek veren kişinin ne zaman dinlendiğini ve ihtiyaç değişirse kimin aranacağını yazın. Uygulamadaki boşlukları bir hafta sonra tekrar gözden geçirin.
• Gündüz bakım veya gündüz desteği değerlendirilebilir. Günün hangi kısmında yardımın kesildiğini ve kişinin ulaşımda refakate ihtiyaç duyup duymadığını belirleyin. Sosyal hizmet birimine bölgenizdeki başvuru ve saat seçeneklerini sorun.
• Yatılı bakım veya 24 saat evde destek değerlendirmesi gerekebilir. Gece güvenliği, gözetim süresi ve acil durumda yardım ulaşımı hakkında sağlık ve sosyal hizmet uzmanına somut örnekler verin. Yakınınızın tercihleriyle mevcut desteği aynı görüşmede değerlendirin.

Bir yanıt, diğer yanıtlar düşük görünse bile önemli bir güvenlik sorununu gösterebilir. Tekrarlayan düşme, gece güvenliği veya yardım çağıramama gibi gözlemleri değerlendirmeye ayrıca götürün. Ani gelişen ve acil yardım gerektiren belirtilerde testi tamamlamayı beklemeden 112’yi arayın.

Maliyet hesaplayıcısında hangi giderler karşılaştırılır?

Karşılaştırmayı aynı aylık dönem için yapın. Evde bakım için bakıcı ücreti, varsa işverenin ödediği SGK primi, bakım amacıyla yapılan yemek gideri, cepten ödenen ilaç ve sarf malzemesi ve diğer düzenli masrafları ayırın. Gece veya hafta sonu için başka bir bakıcı gerekiyorsa bunun gerçek giderini de ekleyin. Bakıcı ücretini işveren yüküyle birlikte tek toplam olarak biliyorsanız SGK primini ayrıca girmeyin.

Yatılı bakım için tarihli yazılı teklifteki aylık tutarı girin. Yemeğin, bakımın, ulaşımın ve malzemenin hangisinin dahil olduğunu kontrol edin. Dahil kalemi tekrar girmek iki kez sayılmasına yol açar. Bir defalık depozito veya başlangıç gideri varsa aylık toplam dışında ayrı not alın. Sözleşme örneğindeki kapsam ile hesapladığınız senaryonun kapsamı birbirini tutmalı.

Bir örnek hesap nasıl okunur?

Örneğin evde bakım toplamı A, yazılı yatılı bakım teklifi B ve teklife dahil olmayan düzenli gider C ise yatılı seçeneğin toplamı B + C olur. Hesaplayıcı A ile B + C arasındaki farkı gösterir. Bir giderin aylık olup olmadığını bilmiyorsanız önce teklifin kapsamını ve ödeme dönemini doğrulayın.

İki tutarın birbirine yakın olması bakım kapsamının da aynı olduğu anlamına gelmez. Bir senaryoda gece gözetimi varken diğerinde yoksa o görevin nasıl karşılanacağını ayrıca yazın. Aynı şekilde bir yakının ücretsiz sağladığı düzenli desteğin ne kadar sürdürülebileceğini konuşun. Test sonucu ve bütçe tablosunu yakınınızın isteği, ulaşım ve gün içindeki gerçek destekle birlikte değerlendirin.

Evde Bakım Yardımı veya başka bir destek başvurusu sürüyorsa onaylanmamış tutarı bütçeden kesin olarak düşmeyin. Yardım onaylandığında hangi tarihten itibaren hangi ödemenin yapıldığını kaydedin. Başvuruyu nereden takip edeceğinizi Evde Bakım Yardımı rehberinde bulabilirsiniz.

Ziyaret kontrol listesiyle görüşmeyi nasıl yürütürsünüz?

Birleşik aile rehberindeki kontrol listesini ekranda kullanabilir veya A4 PDF’yi yazdırabilirsiniz. Kuruma gitmeden önce yakınınız için vazgeçilmez üç başlık belirleyin. Örneğin gece tuvalet desteği, aileyle düzenli telefon görüşmesi ve hareket kısıtlılığına uygun bir banyo. Görüşmede ilk olarak bu başlıkların karşılanıp karşılanamayacağını sorun.

Listede bir başlığı işaretlemeden önce yanıtın kime ve hangi koşula ait olduğunu yazın. “Gece destek var” ifadesini “Gece çağrısı nöbetçi bakım görevlisine gidiyor, yatağa dönmek için destek sağlanıyor” gibi somut bir notla kaydedebilirsiniz. Belgeyi görmediyseniz veya yanıt güncel teklifinize ilişkin değilse maddeyi teyit bekliyor olarak bırakın.

Birden fazla yeri değerlendiriyorsanız her ziyaret için ayrı çıktı kullanın. Kişisel sağlık bilgilerini listenin üzerinde açık bırakmayın. Görüşmenin sonunda teslim edilen belgeleri, yazılı yanıt beklediğiniz soruları ve aranacak kişiyi not edin. Sonra yakınınızın kendi değerlendirmesini alın. Bir liste puanı kişinin rahatlık, mahremiyet veya kendi kararına katılım gibi tercihlerini tek başına gösteremez.

Bir haftalık örnek kullanım planı

İlk gün: Birlikte günlük desteğin en çok gerektiği saatleri işaretleyin. Önceki hafta yaşanan bir güçlük üzerinden hangi görevin açıkta kaldığını bulun. Testi yanıtlayın ve çıkan sonuçla birlikte kendi gözlemlerinizi not edin.

Hafta ortası: Teklif ve evdeki mevcut gider belgelerini bir araya getirin. Hesaplayıcıya bir temel senaryo girin. Sonra varsayımı değiştirin. Örneğin hafta sonu desteğinin aileden birine kalması veya ücretli olması halinde toplamın nasıl değiştiğini ayrı hesaplayın.

Hafta sonu: Aile görüşmesinde sonuçları yan yana koyun. Karar için hâlâ eksik olan bilgileri seçin. Bir kişiye sağlık görüşmesini, bir kişiye yazılı teklif istemeyi, bir kişiye de ziyaret zamanını düzenlemeyi verin. Sonraki görüşmenin tarihini belirleyin. Bakım düzeni değişirse ilk 30 gün planındaki haftalık gözden geçirme adımlarını kullanın.

Sonuçlar ve kişisel bilgiler nerede kalır?

Bakım testi yanıtları ve hesaplayıcıya yazdığınız giderler sayfanın içinde hesaplanır. Bunları göndermeniz veya hesap açmanız gerekmez. Sayfayı kapatmadan önce saklamak istediğiniz sonuçları kendi notunuza alın. Ziyaret kontrol listesinin işaretleri aynı tarayıcıda kalabilir. Paylaşımlı cihaz kullanıyorsanız işlem bitince listeyi temizleyin.

Bir uzmana danışırken sonucu tek başına göndermek yerine, sizi o sonuca götüren gözlemleri ve yakınınızın tercihlerini de paylaşın. Örneğin “gündüz desteği çıktı” ifadesinin yanına “hafta içi 14.00 ile 17.00 arasında evde yalnız kalıyor ve telefonla yardım isteyemiyor” notu eklenebilir. Bu ayrıntı, hangi hizmetin, saatlerin veya güvenlik düzeninin görüşüleceğini belirler.

Araçların çıktısı farklı yönleri gösterirse nasıl karar verilir?

Bir aile, testte gece desteğini değerlendirmesi gerektiğini görürken hesaplayıcıda gündüz destekli ev bakımının daha düşük giderli olduğunu bulabilir. Bu iki sonuç farklı sorulara yanıt verir. Önce gece desteği görevini iki senaryoya da aynı biçimde ekleyin. Evdeki seçenek için kimin ve ne kadar süreyle yardım edebileceğini, yatılı seçenekte ise bu desteğin yazılı teklife dahil olup olmadığını öğrenin. Sonra maliyet hesabını güncelleyin.

Benzer bir durum ziyaret kontrol listesinde ortaya çıkabilir. Kurum, yakınınızın oda ve ziyaret tercihlerine uygun görünse de gece çağrı düzeni hakkında net bir cevap alınmamış olabilir. Bu durumda uygunluk kararından önce tek bir eksik bilgiyi yazılı isteyin. Yanıt geldiğinde tekrar görüşeceğiniz tarihi kaydedin. Liste, bir kurum hakkında genel bir puan vermekten çok soruların yanıtlanıp yanıtlanmadığını göstermek için kullanılmalıdır.

Bütçe hesabını ilk seferde kesin sonuç olarak görmeyin. Bir ilaç veya sarf malzemesinin SGK tarafından hangi şartlarda karşılandığı netleşmemişse belirsiz kalemi ayrı not edin. Evde aile yardımı belli bir dönemle sınırlıysa o dönemin bittiği ay için ikinci bir senaryo hazırlayın. Her tabloda teklif veya giderin ait olduğu tarihi yazın. Böylece güncelliğini kaybeden verileri daha sonra kolayca ayırt edebilirsiniz.

Karara yakın olan kişinin kendi tercihlerini sonuçların yanına ekleyin. “Gece desteği gerekiyor, evinde kalmak istiyor ve tuvalet yolunu kendi kullanmak istiyor” gibi kısa bir not, aileye bir sonraki görüşmenin amacını verir. Hastalıklar ve bakım sayfasındaki konu rehberleri sağlık ekibine sorulacak ek soruları hazırlamaya yardımcı olur.

Kendi notlarınızda sonucun yanına tarihi ve kullandığınız bilgilerin kaynağını ekleyin. Örneğin aylık tutarı yazılı tekliften aldıysanız teklif tarihiyle birlikte saklayın. Aileye planı devrederken hangi masrafın kesin, hangisinin teyit beklediğini söyleyin. Yeni bir bakım ihtiyacı ortaya çıkarsa önce gözlem kaydını, ardından hesabı güncelleyin.